Ορεινή λιβαδική έκταση 8 στρεμμάτων στα Πλαίσια Μαλακασίου (Βόρεια Τζουμέρκα) οργανώνεται ως πειραματικός αγρός για τη σύγκριση εναλλακτικών χρήσεων γης (βελτίωση λιβαδιού, δασολιβαδικό σύστημα, δενδροφύτευση, καλλιέργειες), με χρονοσειρές δορυφορικών δεικτών βλάστησης και επίγειες μετρήσεις.
Το αγροτεμάχιο είναι πεντάπλευρο, διαστάσεων περίπου 77 × 105 m, και αποτελεί ξηρικό λιβάδι που χρησιμοποιείται για βόσκηση. Δεν διαθέτει ακόμη άρδευση, αισθητήρες ή μετεωρολογικό σταθμό· η τρέχουσα περίοδος καταγράφει επομένως την κατάσταση αναφοράς πριν από την εφαρμογή των μεταχειρίσεων.
Στο σχέδιο το αγροτεμάχιο απεικονίζεται επί του καννάβου 10 m του Sentinel-2 (UTM, ζώνη 34N). Μόνο τα εικονοστοιχεία που βρίσκονται εξ ολοκλήρου εντός του ορίου είναι αμιγή, χωρίς φασματική ανάμειξη με τις γειτονικές εκτάσεις. Οι ζώνες θα χαραχθούν σε αντιστοιχία με τον κάνναβο, ώστε κάθε μεταχείριση να καλύπτεται από αμιγή εικονοστοιχεία.
Όριο σε ΕΓΣΑ87 (EPSG:2100) και WGS84· αρχή καννάβου 497270 E, 4370820 N.
Ο αγρός διαιρείται σε οκτώ ισοεμβαδικές ζώνες των 1.000 m² περίπου. Η κατανομή των μεταχειρίσεων στις ζώνες θα καθοριστεί μετά την ανάλυση των πολυετών δεδομένων και την εδαφολογική δειγματοληψία, ώστε η χωρική παραλλακτικότητα του εδάφους και της υγρασίας να μην επηρεάζει συστηματικά τη σύγκριση. Η εφαρμογή των πρώτων μεταχειρίσεων προγραμματίζεται για το 2027.
| Κωδικός | Υποψήφια μεταχείριση | Σκοπός |
|---|---|---|
| C | Φυσικό λιβάδι χωρίς μεταχείριση | Μάρτυρας· συνέχεια της χρονοσειράς αναφοράς |
| VO | Μίγμα βίκου και βρώμης | Ξηρική χορτονομή υψηλής βιομάζας· βιολογική δέσμευση αζώτου από το ψυχανθές |
| P | Φυσικό λιβάδι με φωσφορική λίπανση | Βελτίωση χωρίς κατεργασία του εδάφους |
| CL | Επισπορά τριφυλλιού στην υπάρχουσα φυτοκάλυψη | Εμπλουτισμός με ψυχανθή με ελάχιστη διατάραξη του εδάφους |
| SP | Δασολιβαδικό σύστημα: λιβάδι με αραιή δενδροφύτευση | Σκίαση, κτηνοτροφικά προϊόντα και ξυλεία, με διατήρηση της βόσκησης |
| T | Δενδροφύτευση για ξυλεία (π.χ. καρυδιά, αγριοκερασιά) | Μακροπρόθεσμη παραγωγή ξυλείας για ιδιωτική χρήση, κατόπιν γνώμης της δασικής υπηρεσίας |
| VG | Μικρά τεμάχια κηπευτικών (ενδεχομένως) | Εντατική χρήση στο γονιμότερο τμήμα, εφόσον το υποστηρίζουν τα δεδομένα αναφοράς |
Κάθε ζώνη παρακολουθείται με χρονοσειρές των δεικτών NDVI, NDRE και NDMI, σε συνδυασμό με εργαστηριακές αναλύσεις εδάφους και μετρήσεις επιτόπιου μετεωρολογικού σταθμού. Σε χωρική διακριτική ικανότητα 10 m, μια ζώνη 1.000 m² αντιστοιχεί σε περίπου δέκα εικονοστοιχεία Sentinel-2. Εφόσον εξασφαλιστεί πρόσβαση, τα δεδομένα PlanetScope (3 m) θα δώσουν περίπου εκατό, και οι δύο αισθητήρες θα συγκριθούν ως προς την ικανότητα διάκρισης των ζωνών και καταγραφής της εγκατάστασης του νέου λιβαδιού και των νεαρών δέντρων.
Τα δεδομένα του αγροτεμαχίου συγκεντρώνονται στο SmartAG, υποδομή λογισμικού ανοιχτού κώδικα που λειτουργεί σε ιδιόκτητο διακομιστή του ερευνητή. Κάθε πηγή συλλέγεται αυτοματοποιημένα, αποθηκεύεται ανά εικονοστοιχείο και ανά ημερομηνία, και αναλύεται σε συνδυασμό με τις καταγραφές πεδίου. Ορισμένα τμήματα, όπως η λήψη δεδομένων PlanetScope και οι ειδοποιήσεις, θα ενεργοποιηθούν με την έναρξη του πειράματος.
Η παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο γίνεται μέσω του Home Assistant, που λειτουργεί σε ξεχωριστό σύστημα και συνδέεται με τον διακομιστή μέσω κρυπτογραφημένης σύνδεσης SSL, σε συνεργασία με τον πράκτορα τεχνητής νοημοσύνης OpenClaw (ChatGPT μέσω OAuth). Ο πράκτορας συντάσσει ημερήσιες, εβδομαδιαίες και μηνιαίες αναφορές και εκδίδει ειδοποίηση όταν προβλέπεται ή καταγράφεται ακραίο καιρικό φαινόμενο στον αγρό.
Τα γραφήματα ενημερώνονται αυτόματα κάθε βράδυ από τη βάση δεδομένων του SmartAG. Εμφανίζονται μόνο ανοιχτά δεδομένα του προγράμματος Copernicus και της επανανάλυσης ERA5.
Οι παρακάτω δείκτες συμπληρώνουν τα γραφήματα με μετρήσεις ποιότητας και απλές διερευνητικές στατιστικές. Δεν αντικαθιστούν την τελική ανάλυση ανά πειραματική ζώνη.
Πηγές: Copernicus Sentinel-2 L2A (ESA) · ERA5 (ECMWF / Copernicus Climate Change Service).
Όλα τα δορυφορικά δεδομένα χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για μη εμπορική ακαδημαϊκή έρευνα και εκπαίδευση, στο πλαίσιο του ΠΜΣ Εφαρμογές Γεωργίας Ακριβείας (ΕΓΑ) του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου και του Πανεπιστημίου Πατρών. Οι εμπορικές εικόνες δεν αναδιανέμονται· στις εργασίες και τις δημοσιεύσεις εμφανίζονται μόνο παράγωγοι δείκτες και αποτελέσματα.
Μεταπτυχιακός φοιτητής, Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο
Σελίδα του προγράμματος: eap.gr – Εφαρμογές Γεωργίας Ακριβείας
Μέσος NDVI ανά ημερομηνία πάνω στο οικόπεδο, από καθαρά pixel (χωρίς σύννεφα). Βροχή, θερμοκρασία και υγρασία εδάφους: ERA5-Land (μέσες ημερήσιες τιμές, 9 km). Εμφανίζονται μόνο συγκεντρωτικές τιμές.
Planet Team (2026). Planet Application Program Interface: In Space for Life on Earth. San Francisco, CA. https://api.planet.com.